Jan Parandowski – Mitologia matura 2027

Jan Parandowski – Mitologia matura 2027

Jan Parandowski – Mitologia matura 2027

02.09.2026

Jan Parandowski – Mitologia matura 2027

Matura z języka polskiego wymaga od zdających bardzo szerokiej wiedzy, między innymi na temat lektur. Pomimo tego, że matura 2027 zostanie przeprowadzona w oparciu o nową, uszczuploną podstawę programową to i tak należy posiadać sporych rozmiarów bagaż wiadomości. Lektury to maturalny pewniak. Lektury na maturze to jedna z tych rzeczy, których można być w życiu pewnym. Warto więc wiedzieć o nich jak najwięcej. Sprawdź lista lektur matura 2027

Każdego roku maturzyści zadają sobie pytanie: co będzie na maturze? Oczywiście, nie da się przewidzieć treści wszystkich zadań, jakie pojawią się na egzaminach, ale można przygotować się na każde z nich. W jaki sposób? Czytając lektury.

Nie chodzi tylko o to, że pewien zestaw tytułów jest zestawem, który powinno opanować się obowiązkowo. Chodzi o to, że dokładnie znając treść lektur nic nie będzie w stanie zaskoczyć podczas egzaminu. Sprawdź arkusze maturalne

Jedną z lektur, jakie powinien znać każdy maturzysta jest „Mitologia”, autorstwa Jana Parandowskiego. Słynne dzieło, napisane sto lat temu jest jedną z najpopularniejszych publikacji na temat panteonu antycznych bóstw. Co warto od razu zaznaczyć, na maturze nie trzeba wykazywać się znajomością pełnego zbioru greckich i rzymskich podań i wierzeń. Na maturze 2027 obowiązuje część 1, poświęcona mitologii greckiej.

Mitologia – lista pytań jawnych

Jan Parandowski – Mitologia, zestaw pytań jawnych matura 2027:

  1. Poświęcenie się w imię wyższych wartości
  2. Problematyka winy i kary
  3. Miłość silniejsza niż śmierć

Jak widać, lista pytań jawnych dotyczących omawianego dzieła nie jest zbyt długa. Nie oznacza to jednak, że z „Mitologią” można zaznajomić się pobieżnie i bez uwagi.

sprawdź opracowane pytania jawne matura 2027

Dalsza część artykułu pod reklamą

Mitologia – podstawowe informacje

„Mitologia” (cz.1) to publikacja, której treść skupiona jest na początkach świata w wyobrażeniu starożytnych Greków. Książka opisuje między innymi relacje bogów, bóstw i ludzi na początku powstawania świata, ingerencje bogów w ludzkie życie czy też wskazuje konkretne prawdy i wartości. 

Cechą wspólną wszystkich mitów jest to, że posiadają powszechne przesłanie, ponieważ ukazują ludzkie zachowania, ludzką naturę. Opublikowane przez Centralną Komisję Egzaminacyjną pytania wyraźnie to pokazują, skupiając się na takich zagadnieniach jak: miłość, poświęcenie, wina i kara.

sprawdź 

matura 2027 polski - podstawowy

matura 2027 polski - rozszerzony

matura 2027 polski - ustny

Dalsza część artykułu pod reklamą

Czas i miejsce akcji

Czas jest nieokreślony, mityczny/aczasowy, natomiast miejsce akcji łączy realną geografię starożytnej Grecji (np. Teby, Olimp, Kreta) z przestrzeniami fantastyczno-symbolicznymi (np. Hades)

  • Czas mitologiczny (aczasowość / bezczas)
  • Cykliczność
  • Wpół-historyczność 

Miejsca realne (Geografia Grecji i Śródziemnomorza):

  • Olimp 
  • Ateny, Teby, Korynt, Sparta, Mykeny, Kreta  (np. Edyp w Tebach, Minos na Krecie).
  • Troja (Ilion) 

Miejsca fantastyczne i wyobrażone:

  • Hades / Tartar / Pola Elizejskie 
  • Labirynt na Krecie 
  • Wyspy Odyseusza

Dalsza część artykułu pod reklamą

Mitologia – bohaterowie

Mit o powstaniu świata

  • Uranos
  • Gaja 
  • Kronos 
  • Reja 
  • Zeus 
  • Hades 
  • Posejdon 
  • Hera 
  • Demeter
  • Hestia 
  • Atena 

Mit o Tantalu

  • Tantal 
  • Pelops 
  • Zeus

Mit o Demeter i Korze

  • Demeter 
  • Kora (Persefona) 
  • Hades 
  • Zeus 

Mit o Prometeuszu

  • Prometeusz 
  • Zeus 
  • Epimeteusz 
  • Pandora 

Mit o Syzyfie

  • Syzyf 
  • Hades 
  • Tanatos 
  • Zeus 
  • Merope 

Mit o Dedalu i Ikarze

  • Minos 
  • Dedal
  • Ikar
  • Minotaur

Mit o Orfeuszu i Eurydyce

  • Orfeusz 
  • Eurydyka 
  • Hades

Dalsza część artykułu pod reklamą

Najważniejsze mity i zawarte w nich motywy

1. Mit o Prometeuszu 
  • Prometeizm
  • Puszka Pandory

2. Mit o Dedalu i Ikarze 

  • Dedal 
  • Ikar
  • Motyw ojca i syna 
3. Mit o Demeter i Korze (Persefonie) 
  • Rozpacz rodzica po utracie dziecka
  • Mit etiologiczny
4. Mit o Syzyfie 
  • Syzyfowa praca
  • Tragizm losu i konsekwencje winy
 5. Mit o Orfeuszu i Eurydyce 
  • Miłość silniejsza niż śmierć
  • Siła sztuki
6. Mit o rodzie Labdakidów (Mit o Edypie)
  • Tragizm antyczny i Ironia tragiczna
  • Hybris
7. Mit o Tantalu 
  • Męki Tantala
  • Pycha (hybris) i surowość kary
 8. Mit o Tezeuszu i Ariadnie 
  • Nić Ariadny
  • Labirynt

Dalsza część artykułu pod reklamą

Symbole mitologiczne

  • Ogień Prometeusza
  • Puszka Pandory 
  • Skrzydła Ikara 
  • Głaz Syzyfa 
  • Nić Ariadny
  • Labirynt 
  • Jabłko niezgody 
  • Koń trojański 
  • Pięta Achillesa 
  • Róg obfitości
  • Miecz Damoklesa
  • Węzeł gordyjski 
  • Śpiew syren
  • Laska Asklepiosa (Kaduceusz) 
  • Maska Agamemnona
  • Aegis (Egida)
  • Złote runo
  • Złoty deszcz (przepowiednia dla Danuty/Danae) 
  • Ochłap Midasowy (Midasowe dotknięcie)
  • Woda z Styksu
  • Woda z Lete
  • Rzeka Acheron / Obrońca Charon (Obol)
  • Korona laurowa (wieniec z wawrzynu) 
  • Skrzydlaty sandał Hermesowe (Talaria)  
  • Tarcza Achillesa
  • Kwiat Narcyza
  • Sfinga (Zagadka Sfinksa) 
  • Trójząb Posejdona 
  • Aura Pandora (Puszka z Nadzieją na dnie) 
  • Czapka Hadesa (Kyneee)
  • Sandały i miecz Tezeusza
  • Srebrny łuk Apollina
  • Wagon/Rydwan Słońca (Heliosa/Faetona) 
  • Krople krwi Meduzy 
  • Pegaz
  • Pajęczyna Arachne 
  • Głaz Tytana (Atlasa) 
  • Satyry i Menady (Mienady) 
  • Nektar i ambrozja 
  • Gałązka oliwna
  • Cerber 
  • Łzy Niobe (skamieniałość) 

Dalsza część artykułu pod reklamą

Najważniejsze konteksty

„Dziady cz. III” – Adam Mickiewicz
Mit: Prometeusz
Kontekst: Konrad
Połączenie:
  • Prometeusz - cierpi za ludzkość = Konrad - cierpi za naród
  • Prometeusz - bunt przeciwko bogu/władzy = Konrad - bunt przeciwko Bogu
„Treny” – Jan Kochanowski
Mit: Demeter i Kora
Kontekst: śmierć Urszulki
Połączenie:
  • Demeter - traci córkę = Kochanowski - traci córkę
„Romeo i Julia” – William Shakespeare
Mit: Orfeusz i Eurydyka
Kontekst: miłość i śmierć
Wspólne motywy:
  • miłość,
  • śmierć,
  • tęsknota,
  • utrata ukochanej osoby,
  • próba pokonania śmierci,
  • tragizm.
„Makbet” – William Shakespeare
Mit: Tantal / Syzyf
Kontekst: wina i kara
Połączenie:
  • Tantal/Syzyf  - przewinienie - kara = Makbet - zbrodnia - konsekwencje psychiczne i moralne
„Iliada” – Homer
Mit: wojna trojańska, Achilles
Kontekst: heroizm, wojna, honor i śmierć.
Motywy:
  • heroizm,
  • honor,
  • sława,
  • wojna,
  • śmierć,
  • przeznaczenie,
  • wybór między długim życiem a chwałą.
„Odyseja” – Homer
Mit: Odyseusz
Kontekst: podróże, tęsknota za ojczyzną, próba i wytrwałość
  • Dedal i Ikar - tęsknota za ojczyzną  - ucieczka = Odyseusz - tęsknota za ojczyzną - długa podróż
„Przedwiośnie” – Stefan Żeromski
Mit: Dedal i Ikar
Kontekst: marzenia i zderzenie ideałów z rzeczywistością
Możesz wykorzystać ten kontekst przy:
  • marzeniach,
  • idealizmie,
  • poszukiwaniu lepszego świata,
  • zderzeniu wyobrażeń z rzeczywistością.

Dalsza część artykułu pod reklamą

Co może pojawić się na maturze 2027

  • Motyw buntu i poświęcenia (prometeizm)
  • Motyw brawury i idealizmu vs pragmatyzmu (lot ikaryjski)
  • Motyw fatum, przeznaczenia i nieuchronności losu
  • Motyw cierpienia, straty i żałoby rodzica
  • Motyw ciężkiej, bezsensownej pracy
  • Motyw miłości silniejszej niż śmierć
  • Motyw wędrowca i poszukiwania domu (homo viator
  • Motyw kary za pychę (hybris)
  • Motyw labiryntu i szukania wyjścia
  • Motyw walki ze złem i heroizmu
  • Motyw źródła nieszczęść (puszka Pandory)
  • Motyw początku i porządku świata (kosmogonia)

Dalsza część artykułu pod reklamą

Zobacz także

Dalsza część artykułu pod reklamą

Komentarze (1)

kingu odpowiedz

Dobrze by było dodać jeszcze mit o Niobe. Jest dosyć krótki, a może się przydać w temacie stary czy miłości rodzicielskiej

Teraz najważniejsze

kalkulator maturalny

matura 2027

arkusze maturalne

wyniki matur 2026

rekrutacja na studia

studia

kierunki studiów

studia podyplomowe

 

Ciekawe

 


gdzie studiować

 

 

Nadchodzące wydarzenia