Hobbit, czyli tam i z powrotem, John Ronald Reuel Tolkien – egzamin ósmoklasisty 2026

Egzamin ósmoklasisty podzielony jest na sprawdziany z trzech przedmiotów, a jednym z nich jest język polski. Nie da się przewidzieć treści poleceń oraz pytań, na które trzeba będzie udzielić odpowiedzi, ale pewne jest to, że będą dotyczyły lektur. Oznacza to, że czas, który pozostał do rozpoczęcia egzaminu warto poświęcić na ich wnikliwe poznanie. Arkusz i odpowiedzi opublikujemy o godzinie 14:00 tutaj: egzamin ósmoklasisty 2026 język polski.

Zdarza się, że czytanie obowiązkowych lektur nie jest ulubionym zajęciem, ale pozycje, znajdujące się na liście obowiązujących na egzaminie ósmoklasisty warto znać, ponieważ wśród nich można odnaleźć bestsellery, których treść zadomowiła się w popkulturze.

„Hobbit, czyli tam i z powrotem”, autorstwa J.R.R. Tolkiena to powieść, która bardzo szybko zyskała uznanie czytelników, a popularność sprawiła, że historia doczekała się kontynuacji pod tytułem „Władca pierścieni”. Książka uznawana za klasykę literatury fantasy ukazała się w 1937 roku. Powieść inspirowana baśniami i skandynawskimi legendami opowiada o wyprawie krasnoludów oraz towarzyszącemu im hobbitowi do zajmowanej przez smoka Smauga Samotnej Góry w celu odzyskania zagarniętych skarbów i dawnej siedziby krasnoludów.

Książka, oprócz wspomnianej kontynuacji, doczekała się licznych adaptacji na przestrzeni lat. Były to spektakle teatralne, słuchowiska radiowe, film animowany oraz – zdecydowanie najbardziej popularne – filmy w reżyserii Petera Jacksona.

Spis treści

Hobbit, czyli tam i z powrotem – bohaterowie
Hobbit, czyli tam i z powrotem – czas i miejsce akcji
Hobbit, czyli tam i z powrotem – najważniejsze wątki
Zagadnienia, które mogą pojawić się na egzaminie ósmoklasisty
Hobbit, czyli tam i z powrotem na egzaminie ósmoklasisty w latach ubiegłych

Hobbit, czyli tam i z powrotem – bohaterowie

Bilbo Baggins – tytułowy hobbit, czyli „istota większa od liliputa, mniejsza jednak od krasnala”. Postać, która zmienia się wraz z rozwojem akcji. Poznajemy go jako hobbita, który niczym szczególnym się nie wyróżnia. Lubi spokój, wygodę i brak niespodzianek. Mieszka w dobrze urządzonej i komfortowej norze ziemnej. Jego wypełnione rutyną życie zmienia się, gdy spotyka Gandalfa.
Gandalf – czarodziej, pełniący rolę mentora przewodnika w wyprawie krasnoludów. Ma długą siwą brodę, nosi wysoki, spiczasty niebieski kapelusz oraz długi szary płaszcz przepasany srebrną szarfą. Przyjaźnił się z dziadkiem głównego bohatera.
Thorin – dowódca wyprawy krasnoludów. Dostojny, odpowiedzialny, darzony szacunkiem, kierowany chęcią zemsty na Smaugu oraz odzyskania skarbów. Jego zawziętość i nieustępliwość doprowadzają do jego upadku. Ginie podczas bitwy pięciu armii.
Gollum – postać tragiczna i intrygująca. Żyje w samotności, ukrywając się przed światłem dziennym i innymi istotami. Jego największym skarbem jest pierścień, pozwalający zyskać niewidzialność. Żądza posiadania przejmuje kontrolę nad jego życiem i doprowadza do przemiany w mroczną, opętaną postać.
Bard – należy do rasy ludzkiej. Jest mało energiczny i niezbyt lubiany, ale wyróżnia się męstwem i uczciwością. Pragnie zemsty za zniszczenie swojego miasta i sprawiedliwości dla jego mieszkańców, dlatego w tym celu organizuje drużynę, która pomoże w odzyskaniu złota. Pokonuje Smauga.
Beorn – bohater posiadający zarówno postać ludzką, jak i zwierzęcą. Sojusznik Bagginsa i całej drużyny krasnoludów. Przybiera formę ogromnego niedźwiedzia albo potężnego mężczyzny, co budzi wśród innych duży respekt. Nieufny, prowadzący życie samotnika, jednak w słusznej sprawie potrafiący zjednoczyć się z innymi.
Elrond – przywódca elfów. Silny, mądry i dostojny. Przyjaciel krasnoludów, Bagginsa i Gandalfa. Jego działanie, polegające na odszyfrowaniu księżycowego pisma pomaga w zdobyciu Samotnej Góry.
Władca Miasta na Jeziorze – przedstawiciel rasy ludzkiej, którego imię nie jest znane. Populista, który robi tylko to, co inni mu każą, aby zaspokoić wymagania poddanych. Podczas oblężenia miasta przez Smauga ucieka, licząc na to, że nikt go nie zauważy.
Smaug – smok, będący przedstawicielem siły zła. Groźny i chciwy, okradający wszystkich z powodu bezmyślnego i niekończącego się pragnienia posiadania. Pomimo swojej olbrzymiej siły posiada słaby punkt – dziurę w diamentowej kamizelce.

W książce spotkamy także bohaterów zbiorowych. Są to między innymi: hobbici, elfy, krasnoludy, trolle, wargowie czy gobliny.

Dalsza część artykułu pod reklamą

Hobbit, czyli tam i z powrotem – czas i miejsce akcji

Czas akcji powieści autorstwa Tolkiena to trzecie epoka śródziemia – lata 2941- 2942. Historia rozpoczyna się dokładnie 29 kwietnia 2941 roku, a kończy 22 czerwca 2942, co oznacza, że całość trwa nieco ponad rok.

Miejsce akcji się zmienia, bowiem bohaterowie wyruszają w podróż, przemierzając różne krainy Śródziemia. Odwiedzają liczne miejsca, takie jak: jaskinia trzech trolli, Rivendell, siedziba Elronda i jego elfów, góry zamieszkane przez gobliny, dom Beorna przy mrocznej puszczy, miasto na jeziorze czy Samotna Góra.

Dalsza część artykułu pod reklamą

Hobbit, czyli tam i z powrotem – najważniejsze wątki

Najważniejszym wątkiem powieści „Hobbit, czyli tam i z powrotem” jest wyprawa Thorina oraz jego towarzyszy i głównego bohatera Bagginsa do Samotnej Góry. Celem tej wyprawy jest odzyskanie skarbu krasnoludów, skradzionego przez smoka Smauga. Do innych istotnych wątków zaliczyć można:

losy rodu Thorina
losy Golluma
historię Barda

Ponadto możemy wyróżnić kilka motywów literackich, w tym między innymi:

motyw wędrówki
motyw przyjaźni
motyw władzy
motyw śmierci
motyw samotności
motyw domu

„Hobbit, czyli tam i z powrotem” opowiada o wędrówce krasnoludów, jednak historia zawarta w książce jest znacznie bardziej złożona. Przede wszystkim opiera się na walce dobra ze złem, w której biorą udział bohaterowie na pierwszy rzut oka słabi, nieprzygotowani do takiego boju.

Innym istotnym elementem powieści jest zagadnienie przeznaczenia, bowiem główny bohater dowiaduje się, że jego uczestnictwo w wyprawie od dawna było zaplanowane. Kolejną częścią układanki jest zagadnienie honoru i odpowiedzialności, co wyraźnie pokazuje kradzież pierścienia.

Skradziony przez Bagginsa pierścień Golluma daje mu olbrzymią przewagę nad innymi, jednak wykorzystuje go rozważnie i szlachetnie, nie czyniąc nikomu krzywdy.

Czytając powieść Tolkiena warto zwrócić uwagę na przemianę, jaką przechodzi główny bohater. Przyzwyczajony do wygody, spokoju i rutyny początkowo boi się niemal wszystkiego. Z czasem staje się silniejszy i odważniejszy i zachowuje zimną krew nawet podczas spotkania z groźnym smokiem Smaugiem.

Dalsza część artykułu pod reklamą